นิสิตระดับปริญญาตรี
นิสิตระดับบัณฑิตศึกษา
อาจารย์ / นักวิจัย
บุคคลทั่วไป / ประชาชน
ALL
รู้จัก SciSpace : AI ผู้ช่วยงานวิจัยและทบทวนวรรณกรรม
ผู้เรียบเรียง
ขวัญชนก พุทธจันทร์
บรรณารักษ์ชำนาญการ ฝ่ายบริการ
สำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
SciSpace เป็นแพลตฟอร์ม AI สำหรับงานวิจัยที่ออกแบบมาเพื่อช่วยนักศึกษา นักวิจัย อาจารย์ และผู้ทำงานด้านวิชาการในการค้นหา เข้าถึงอ่าน ทำความเข้าใจและจัดการบทความวิจัย โดยแพลตฟอร์มนี้พัฒนาต่อยอดจากชื่อเดิม Typeset.io และมีฟีเจอร์ที่ครอบคลุมกระบวนการวิจัยหลายด้าน เช่น Literature Review, Copilot - Read with AI, Citation Generator, Paraphraser, AI Detector และเครื่องมือช่วยเขียนหรือจัดการข้อมูลวิจัย SciSpace ทำหน้าที่เป็นพื้นที่กลางสำหรับการค้นคว้าและทำความเข้าใจงานวิจัย โดยมี SciSpace Discover สำหรับการค้นหาบทความ และ SciSpace Copilot เป็นผู้ช่วย AI สำหรับถาม–ตอบ สรุป และอธิบายเนื้อหาทางวิชาการที่ซับซ้อน ผู้ใช้สามารถค้นหาบทความด้วยคำสำคัญ คำถามวิจัย ชื่อผู้แต่ง หรือหัวข้อที่สนใจ จากนั้นใช้ AI ช่วยอ่านและสรุปประเด็นสำคัญของบทความได้
ในยุคที่งานวิจัยและบทความวิชาการเพิ่มจำนวนขึ้นอย่างรวดเร็ว นักศึกษา อาจารย์ นักวิจัย และบรรณารักษ์ต่างเผชิญความท้าทายในการค้นหา อ่าน คัดเลือก วิเคราะห์ และจัดการข้อมูลจากแหล่งต่างๆ ให้ทันต่อเวลา การใช้เครื่องมือค้นหาแบบทั่วไปอาจช่วยให้พบเอกสารจำนวนมาก แต่ผู้ใช้ยังต้องใช้ทักษะในการคัดกรองความเกี่ยวข้อง ความน่าเชื่อถือ และความเหมาะสมของงานวิจัยด้วยตนเอง ดังนั้น เครื่องมือปัญญาประดิษฐ์ที่ออกแบบมาเพื่อสนับสนุนกระบวนการวิจัยโดยตรงจึงเริ่มมีบทบาทมากขึ้น โดยเฉพาะ SciSpace AI ซึ่งเป็นแพลตฟอร์มที่มุ่งช่วยให้การค้นคว้า การอ่านบทความวิชาการ และการจัดการงานวิจัยเป็นระบบและใช้เวลาน้อยลง
หลักการทำงานของ SciSpace AI สามารถอธิบายได้เป็น 5 ขั้นตอนสำคัญ ดังนี้
1.การรับโจทย์หรือคำค้นของผู้ใช้ (Research Query Understanding)
ผู้ใช้สามารถพิมพ์คำสำคัญ ประโยคคำถาม หรือหัวข้องานวิจัยที่ต้องการค้นหา ระบบจะวิเคราะห์เจตนาของคำถามและเชื่อมโยงไปยังเอกสารที่เกี่ยวข้อง
2.การค้นหาเอกสารวิชาการ (Scholarly Retrieval)
ระบบค้นหาบทความ งานประชุม วารสาร หรือเอกสารวิชาการที่เกี่ยวข้อง โดยแสดงรายละเอียดเบื้องต้น เช่น ชื่อบทความ ผู้แต่ง แหล่งเผยแพร่ ปีที่ตีพิมพ์ บทคัดย่อ และจำนวนการอ้างอิง เพื่อช่วยให้ผู้ใช้ประเมินความเกี่ยวข้องได้รวดเร็วขึ้น
3.การอ่านและสรุปด้วย AI (AI-assisted Reading and Summarization)
เมื่อผู้ใช้เลือกบทความหรืออัปโหลดไฟล์ PDF ระบบ Copilot จะช่วยสรุปเนื้อหา อธิบายบทคัดย่อ วิธีวิจัย ผลลัพธ์ ข้อจำกัด หรือประเด็นสำคัญอื่น ๆ ตามคำถามของผู้ใช้
4.การจัดการและเชื่อมโยงความรู้ (Research Organization)
ผู้ใช้สามารถจัดเก็บบทความ สร้างโฟลเดอร์ ไฮไลต์ข้อความ เพิ่มโน้ต จัดหมวดหมู่เอกสาร และติดตามความก้าวหน้าของการอ่านหรือการทบทวนวรรณกรรมได้อย่างเป็นระบบ
5.การนำผลไปใช้ต่อในงานเขียนและการอ้างอิง (Writing and Citation Support)
SciSpace มีเครื่องมือช่วยสร้างรายการอ้างอิง ปรับรูปประโยค และสนับสนุนการเขียนงานวิชาการ อย่างไรก็ตาม ผู้ใช้ควรตรวจสอบความถูกต้องของเนื้อหาและแหล่งอ้างอิงทุกครั้งก่อนนำไปใช้จริง
ฟีเจอร์สำคัญของ SciSpace AI
1. Literature Review: ค้นหางานวิจัยและทบทวนวรรณกรรม
ฟีเจอร์ Literature Review ช่วยให้ผู้ใช้ค้นหางานวิจัยจากคำสำคัญหรือคำถามวิจัย โดยระบบจะแสดงบทความที่เกี่ยวข้อง พร้อมข้อมูลสรุปเพื่อช่วยให้เห็นภาพรวมของประเด็นวิจัย ตัวกรองการค้นหา เช่น ประเภทเอกสาร ปีที่ตีพิมพ์ วารสาร หรือคำสำคัญ ช่วยให้ผู้ใช้คัดเลือกเอกสารได้แม่นยำขึ้น เหมาะสำหรับการเริ่มต้นทำรายงาน วิทยานิพนธ์ บทความวิชาการ หรือโครงการวิจัย
2. Copilot - Read with AI: ผู้ช่วยอ่านบทความวิจัย
Copilot เป็นฟีเจอร์เด่นของ SciSpace ที่ช่วยให้ผู้ใช้สนทนากับบทความวิจัยได้ ผู้ใช้สามารถถามว่า “บทความนี้มีวัตถุประสงค์อะไร” “ใช้วิธีวิจัยแบบใด” “ผลการวิจัยสำคัญคืออะไร” หรือ “ข้อจำกัดของงานวิจัยนี้คืออะไร” ระบบจะสรุปคำตอบจากเนื้อหาในเอกสาร ช่วยลดเวลาในการอ่านและช่วยให้เข้าใจบทความที่มีเนื้อหาซับซ้อนได้ง่ายขึ้น
3. การอธิบายศัพท์ ตาราง สมการ และภาพประกอบ
SciSpace สามารถช่วยอธิบายศัพท์เทคนิค แนวคิดทางวิชาการ ตารางผลการวิจัยหรือสมการบางประเภทได้ ซึ่งเป็นประโยชน์อย่างมากสำหรับผู้เริ่มต้นอ่านงานวิจัยในสาขาที่ไม่คุ้นเคย อย่างไรก็ตามเอกสารและบทความที่เกี่ยวข้องระบุข้อควรระวังว่าการอธิบายภาพ ตาราง หรือเนื้อหาภาษาไทยบางส่วนอาจยังไม่สมบูรณ์ ผู้ใช้จึงควรตรวจสอบกับเอกสารต้นฉบับเสมอ
4. Citation Generator: การสร้างรายการอ้างอิง
Citation Generator ช่วยสร้างรายการอ้างอิงจากข้อมูลบทความ หนังสือ เว็บไซต์ หรือแหล่งข้อมูลอื่นๆ ในรูปแบบการอ้างอิงที่หลากหลาย เช่น APA, MLA, Chicago หรือ Vancouver ฟีเจอร์นี้ช่วยลดเวลาในการจัดรูปแบบบรรณานุกรม แต่ผู้ใช้ควรตรวจสอบความครบถ้วนของชื่อผู้แต่ง ปีพิมพ์ ชื่อเรื่อง แหล่งตีพิมพ์ DOI และ URL ก่อนนำไปใช้ในงานวิชาการ
5. Paraphraser และ AI Writer: ช่วยเรียบเรียงข้อความ
SciSpace มีเครื่องมือช่วยสร้างรูปประโยคใหม่และช่วยร่างข้อความทางวิชาการ ซึ่งสามารถใช้เป็นแนวทางตั้งต้นในการเขียนหรือปรับภาษาให้เหมาะสมขึ้น แต่ไม่ควรนำข้อความจาก AI ไปใช้โดยตรงโดยไม่ตรวจแก้ เพราะอาจเกิดความคลาดเคลื่อนด้านความหมาย ความไม่สละสลวยทางภาษา หรือความเสี่ยงด้านจริยธรรมทางวิชาการ
6. AI Detector: ตรวจสอบการใช้ AI
AI Detector เป็นฟีเจอร์ที่ช่วยประเมินความเป็นไปได้ว่าข้อความมีส่วนที่สร้างด้วย AI หรือไม่ สามารถประยุกต์ใช้ในการตรวจสอบงานเขียนเบื้องต้นหรือเป็นเครื่องมือประกอบการเรียนการสอนเรื่องความซื่อสัตย์ทางวิชาการ อย่างไรก็ตามผลจาก AI Detector ไม่ควรถูกใช้เป็นหลักฐานตัดสินเพียงอย่างเดียว ควรใช้ร่วมกับการพิจารณาของผู้สอนหรือผู้เชี่ยวชาญ
การประยุกต์ใช้ SciSpace AI ในงานวิชาการ
1.ด้านการศึกษา
• ช่วยให้นักศึกษาอ่านบทความวิชาการได้เร็วขึ้น โดยเฉพาะบทความภาษาอังกฤษหรือบทความที่มีศัพท์เทคนิคจำนวนมาก
• ใช้เป็นเครื่องมือฝึกการตั้งคำถามต่อบทความ เช่น วัตถุประสงค์ วิธีวิจัย ผลการวิจัย ข้อจำกัด และข้อเสนอแนะ
• ช่วยอาจารย์เตรียมตัวอย่างการอ่านบทความ การวิเคราะห์งานวิจัย และการสอนทักษะการรู้สารสนเทศ
• สนับสนุนการเรียนรู้ด้วยตนเองและการเรียนรู้ตลอดชีวิต โดยผู้ใช้สามารถติดตามแนวโน้มงานวิจัยในสาขาที่สนใจได้
2.ด้านการวิจัย
• ช่วยเริ่มต้นทบทวนวรรณกรรมจากคำถามวิจัยหรือหัวข้อที่สนใจ
• ช่วยคัดกรองบทความที่เกี่ยวข้องและจัดกลุ่มประเด็นสำคัญ เช่น วิธีวิจัย ผลลัพธ์ กลุ่มตัวอย่าง หรือข้อจำกัด
• ช่วยเปรียบเทียบบทความหลายฉบับและมองเห็นช่องว่างการวิจัยเบื้องต้น
• ช่วยจัดการเอกสาร อ้างอิง และโน้ตประกอบการอ่านอย่างเป็นระบบ
3.ด้านการวิเคราะห์
SciSpace สามารถใช้เป็นเครื่องมือช่วยสกัดข้อมูลจากบทความวิจัย เช่น วัตถุประสงค์ วิธีวิจัย ประชากรและกลุ่มตัวอย่าง เครื่องมือวิจัย ผลการศึกษา และข้อเสนอแนะ ซึ่งช่วยให้ผู้ใช้เตรียมข้อมูลสำหรับการวิเคราะห์ เปรียบเทียบ หรือสังเคราะห์วรรณกรรมได้รวดเร็วขึ้น อย่างไรก็ตาม การวิเคราะห์เชิงลึก เช่น การประเมินคุณภาพงานวิจัย ความเหมาะสมของระเบียบวิธี หรือความถูกต้องของการตีความผลลัพธ์ ยังต้องอาศัยวิจารณญาณและความรู้ของผู้วิจัยเป็นสำคัญ
แนวทางการใช้ SciSpace AI อย่างมีประสิทธิภาพ
ข้อจำกัดและประเด็นที่ควรระวัง
แหล่งข้อมูลอ้างอิง
ขวัญใจ วงศ์ช่วย. (2568). SciSpace AI: คู่มือค้นคว้าและจัดการงานวิจัยอย่างมืออาชีพ. ebook4u.สืบค้นวันที่ 15
พฤษภาคม 2569Retrieved From https://www.elibrarycub.com/Sample_ebook/S_32224.pdf
คณะจิตวิทยา. (2567). SCISPACE AI ตัวช่วยทบทวนวรรณกรรมให้การทำวิจัยง่ายขึ้น. เอกสารประกอบการประชุม
คณาจารย์ คณะจิตวิทยา ครั้งที่ 1/2567. สืบค้นวันที่ 15 พฤษภาคม 2569. Retrieved From
https://www.slc.ac.th/slcmain/img/actical/news/2567/7/SCISPACE-AI%20.pdf
Aithor. (2569). รีวิว SciSpace: การทดสอบจริงของเครื่องมือวิจัยและการเขียน AI. สืบค้นวันที่ 15 พฤษภาคม 2569.
Retrieved From https://aithor.com/blog/th-th/scispace-review
ThaiLibrary. (2566). SciSpace แพลตฟอร์มฟรีช่วยค้นหา ทำความเข้าใจ และเรียนรู้งานวิจัย. สืบค้นวันที่ 15
พฤษภาคม 2569. Retrieved From https://www.thailibrary.in.th/2023/04/16/scispace/
ThesisDD. (2567). SciSpace เครื่องมือช่วยทำงานวิจัย. สืบค้นวันที่ 15 พฤษภาคม 2569 .Retrieved From
https://thesisdd.com/scispace/
แหล่งข้อมูลที่เกี่ยวข้อง
Jessie S. Barrot. (2025). Balancing Innovation and Integrity: An Emerging Technology Report on
SciSpace in Academic Writing. Technology, Knowledge and Learning, 30(1), 587–592.
https://doi.org/10.1007/s10758-024-09802-w
Khan, A., Kim, T., Byun, H., & Kim, Y. (2019). SciSpace: A scientific collaboration workspace for geo-
distributed HPC data centers. Future Generation Computer Systems, 101, 398–409.
https://doi.org/10.1016/j.future.2019.06.006
Kritandani, W., Putra, A. W., Mali, Y. C. G., & Isharyanti, N. (2024). SciSpace for Finding Relevant
Literature in English Language Education Contexts: A Technology Review. Indonesian Journal
of English Language Studies (IJELS); Vol 10, No 2 (2024): September 2024; 108-117 ; 2715-
0895 ; 2442-790X ; 10.24071/Ijels.V10i2. https://doi.org/10.24071/ijels.v10i2.9146
Menezes, P. dos P., Santos, A. B., Andrade, M. E. da C., Nascimento Júnior, J. A. C., Duarte, M. C.,
Saravanan, S., & Serafini, M. R. (2025). Innovative data extraction in patent reviews with
SciSpace. World Patent Information, 82. https://doi.org/10.1016/j.wpi.2025.102377
Roy, T., Kumar, A., Raghuvanshi, D., Jain, S., Vignesh, G., Shinde, K., & Tondulkar, R. (2024). SciSpace
Copilot: Empowering Researchers through Intelligent Reading Assistance. Proceedings of the
AAAI Conference on Artificial Intelligence, 38(21), 23826–23828.
https://doi.org/10.1609/aaai.v38i21.30578